| Συνέντευξη του Τάσου Σχίζα
στην Κυριακή Τσολάκη
για το ανartε
1. Με ποιο σκεπτικό ξεκινήσατε το εγχείρημα «Φωτογραφία στα Καφέ Μπαρ»;
Το σκεπτικό μας διαμορφώθηκε μετά από μια σειρά εκθέσεων και εκδηλώσεων, όπου η ανταπόκριση του κοινού παράμενε πάντα μέτρια. Ζητούμενο του καλλιτέχνη είναι να προβάλει την δουλειά του και να επικοινωνήσει με το κοινωνικό σύνολο. Έτσι η ομάδα αποφάσισε να βγει από τα στεγανά και να προσπαθήσει να φέρει το έργο της πιο κοντά σε αυτούς που δεν «συχνάζουν» σε γκαλερί και σε εκθεσιακούς χώρους.
Ξεκίνησε έτσι μια σειρά δραστηριοτήτων όπου παρουσιάστηκε δουλειά σε εντευκτήρια (στα πλαίσια της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας), στην πλατεία του δήμου Ελευθερίου Κορδελιού, στην παραλία στο Φεστιβάλ Βιβλίου, στα Καφέ και στους Κινηματογράφους. Πολλές από τις εκθέσεις πλαισιώθηκαν από happenings, που επιδίωκαν μια μεγαλύτερη και ουσιαστικότερη επαφή με το κοινό. Για παράδειγμα έχουμε πραγματοποιήσει φωτογραφήσεις σε διαμορφωμένο υπαίθριο στούντιο των περαστικών με περούκες, μάσκες και μεταμφιέσεις και τις φωτογραφίες αυτές τις δίναμε στους φωτογραφιζόμενους τις επόμενες μέρες της έκθεσης. Κατ’ αυτό τον τρόπο καταφέραμε να δημιουργήσουμε ένα ευχάριστο κλίμα και μια καλύτερη σχέση μεταξύ κοινού και φωτογράφων.
Μετά από μια σειρά τέτοιων εκδηλώσεων καταλήξαμε να στραφούμε πιο οργανωμένα και πιο αποφασιστικά σ’ αυτό το κοινό και διοργανώσαμε «Την Φωτογραφία Στα Καφέ Μπαρ».
2. Είναι η πρώτη φορά που γίνεται μια επίσημη συλλογική τέτοια παρουσίαση. Συναντήσατε δυσκολίες ως προς την πραγματοποίησή της και αν ναι ποιες ήταν αυτές;
Κάθε δράση έχει πλήθος δυσκολιών. Όπως καταλαβαίνεται μια τέτοια παράλληλη δράση πολλαπλασιάζει προβλήματα και δυσκολίες. Η πρώτη δυσκολία αρχίζει από την προσπάθεια συντονισμού των μελών της ομάδας, παρότι ήταν ο καλύτερος που είχαμε μέχρι στιγμής. Στην συνέχεια είχαμε τις γνωστές αλλαγές και τα «κρεμάσματα» από τους ανεύθυνους ιδιοκτήτες. Ευτυχώς αποτέλεσαν μικρό ποσοστό και έτσι μπορέσαμε να διορθώσουμε το πρόγραμμα, βάζοντάς τους στην «μαύρη λίστα» για το μέλλον.
Το μεγάλο κόστος της διοργάνωσης ήταν άλλο ένα πρόβλημα. Τέλος μεγάλη δυσκολία συναντήσαμε στην προβολή και δημοσιοποίηση της δουλειάς μας.
Δυστυχώς δεν συναντάμε συχνά την προθυμία και το ενδιαφέρον που δείχνει το δικό σας περιοδικό.
3. Ποιες είναι οι κυρίως φωτογραφικές «τάσεις» που εκπροσωπούνται μέσα από αυτή τη διοργάνωση;
Η ομάδα μας δεν χαρακτηρίζεται από μια συγκεκριμένη τάση. Στα μαθήματα που πραγματοποιώ στους νεότερους, προσπαθώ να μην επηρεάζω, δεν επιβάλω την άποψή μου, προωθώ όσο μπορώ την αμφισβήτηση και την υποκειμενικότητα. Το αποτέλεσμα είναι φανερό. Αν κάποιος επισκεφτεί τις εκθέσεις μας, θα δει μια μεγάλη ποικιλία φωτογραφιών. Ζητούμενο είναι το κάθε μέλος να βρει τον δικό του δρόμο και η ομάδα να τον βοηθήσει σ’ αυτό και όχι να τον ευνουχίσει. Έτσι στις εκθέσεις μας θα δει κανείς από «καθαρή» φωτογραφία, φωτογραφία δρόμου, ως πειραματική με εμπρεσιονιστικές και σουρεαλιστικές επιρροές, ασπρόμαυρη ή έγχρωμη, παραδοσιακή φωτοχημική ως και ψηφιακή. Όμως κάθε μέλος διατηρεί μια ενιαία ματιά και μια τάση που δείχνει. Ορισμένοι μάλιστα έχουν δείξει από προηγούμενες εκθέσεις, ότι έχουν αρχίσει να κατασταλάζουν και να αποκτούν ένα συγκεκριμένο ύφος.
4. Ποια η διαφορά του να εκτίθεται η φωτογραφία σε ένα μπαρ από ότι σε μια γκαλερί;
Στην γκαλερί πηγαίνει πάντα μια συγκεκριμένη μερίδα ανθρώπων, που ενδιαφέρεται άμεσα να δει, να μορφωθεί και να ψυχαγωγηθεί.
Στα μπαρ πηγαίνουν όλοι. Άρα απευθύνεσαι σε μεγαλύτερο κοινό. Ένα μέρος από το κοινό αυτό θα αδιαφορήσει εντελώς, ενώ ένα άλλο θα ενδιαφερθεί και μπορεί να παρασυρθεί και να ακολουθήσει. Ήδη από το στήσιμο των εκθέσεων άρχισε η επικοινωνία με τον κόσμο και αυτό το βρίσκω καταπληκτικό.
Στην εποχή μας, όπου η υποκουλτούρα του σκυλάδικου επικρατεί (νεοελληνική πραγματικότητα), πιστεύω ότι επιβάλλεται ο καλλιτέχνης να προσεγγίσει το κοινό του.
5. Πώς είναι η μέχρι τώρα ανταπόκριση του κοινού στην ομαδική αυτή φωτογραφική «κινητοποίηση»;
Όλες οι εκθέσεις είχαν πολύ μεγάλη προσέλευση. Πολλά σχόλια, πολλά μπράβο, πολλά ποτά, ατελείωτες συζητήσεις, αλλά και κάποιες παρατηρήσεις, γκρίνιες και αντιρρήσεις για τον ανεπαρκή φωτισμό, την τσιγαρίλα, την δυσκολία προσέγγισης των έργων…
Σε γενικές γραμμές η ιδέα μας άρεσε και αυτό που ακούσαμε επανηλλημένα είναι: θα το ξανακάνετε του χρόνου;
Επίσης η αντιμετώπιση των ιδιοκτητών των περισσότερων μπαρ ήταν πολύ θετική, εισπράττοντας και απ’ αυτούς το ίδιο ερώτημα.
6. Οι εντυπώσεις από την πλευρά των φωτογράφων – μελών των «Φωτοπόρων» μέσα από αυτές τις εκθέσεις ποιες είναι;
Τα μέλη της ομάδας για πρώτη φορά νιώθουν έτσι.
Τα καταφέραμε. Αυτό που κατορθώσαμε, πριν από ένα χρόνο μας φαίνονταν βουνό και τώρα είναι εδώ μπροστά μας, γεμίζοντάς μας ικανοποίηση. Κάθε μέλος αυτονομήθηκε, ψάχνοντας για τον χώρο του, οργανώνοντας και παρουσιάζοντας την δουλειά του και τώρα νιώθει πιο δυνατός, πιο ικανός και έτοιμος για συνέχεια. Επίσης η συνύπαρξη στα ζεστά μπαράκια, καθώς γυρνάγαμε από εγκαίνια σε εγκαίνια, μας έφερε πιο κοντά και έδεσε περισσότερο την ομάδα. Η πετυχημένη διοργάνωση μας γέμισε
αυτοπεποίθηση και στο μυαλό όλων μας είναι η θεσμοθέτηση της ιδέας αυτής.
7. Θεωρείς ότι η τέχνη της φωτογραφίας είναι αρκούντως διαδεδομένη στο κοινό της πόλης; Τι πρέπει να γίνει προς αυτή την κατεύθυνση;
Η φωτογραφία είναι μια σύγχρονη τέχνη και με την φαινομενική ευκολία της κερδίζει εύκολα πολλούς οπαδούς. Η διάδοσή της σήμερα ξεπερνά κάθε όριο, με την ενσωμάτωση φωτογραφικής μηχανής στα κινητά τηλέφωνα. Αυτό που χρειάζεται είναι η καλλιέργεια όσων φωτογραφίζουν, που μπορεί να γίνει από τα ΜΜΕ, αν και τα περισσότερα απ’ αυτά φροντίζουν για το αντίθετο, σερβίροντάς μας σκουπίδια. Επίσης δράσεις σαν αυτή που παρουσιάζεται, φέρει το κοινό κοντά στην τέχνη της φωτογραφίας, παροτρύνοντάς τον κάθε ενδιαφερόμενο, να ασχοληθεί πιο σοβαρά και πιο ουσιαστικά με την φωτογραφία και δίνοντάς του ιδέες για να εκθέσει την δικιά του δουλειά.
8. Ποιες είναι αυτή τη στιγμή οι ελλείψεις όσον αφορά τους «Φωτοπόρους»; Τι περιθώρια βελτίωσης υπάρχουν όσον αφορά την υποδομή κ.α. (σε επίπεδο υλικό ή ό,τι άλλο)
Αυτή είναι η στιγμή που δεν μπορώ να μιλήσω για ελλείψεις. Σήμερα η ομάδα βρίσκεται στην καλύτερη φάση της. Μετά από 10 χρόνια ενεργής ύπαρξης και έχοντας την συστηματική υποστήριξη του δήμου Ελευθερίου Κορδελιού, δεν έχουμε καμία σοβαρή έλλειψη. Ο δήμος μας παρέχει στο Πολιτιστικό Κέντρο δύο εξοπλισμένες αίθουσες, η μια έχει διαμορφωθεί σε ένα καλό σκοτεινό θάλαμο και η άλλη σε στούντιο και αίθουσα διδασκαλίας. Στο χώρο αυτό υπάρχει πλήρης εξοπλισμός στούντιο (φωτογραφική μηχανή μεσαίου φορμά, στούντιο φλας, φόντα), βιβλιοθήκη με πολλά φωτογραφικά βιβλία και περιοδικά και μια μονάδα ψηφιακής επεξεργασίας- εκτύπωσης (ηλεκτρονικός υπολογιστής και εκτυπωτής Α3), που μας δίνει την δυνατότητα να επεξεργαστούμε και να τυπώσουμε ψηφιακά μια φωτογραφία σε άριστη αρχειακή ποιότητα.
Παράλληλα ο δήμος μας υποστηρίζει στις εκθέσεις μας, καλύπτοντας αρκετά από τα έξοδά μας και προβάλλοντας το έργο μας.
Όσο για τα μέλη της ομάδας, θα πρέπει να πω, πως αποτελούνται από ένα πυρήνα που δημιουργήθηκε το 1996 και από νέα μέλη που έρχονται κάθε χρόνο και τροφοδοτούν την ομάδα με νέες ιδέες και απόψεις. Έτσι οι Φωτοπόροι είναι μια ζωντανή ομάδα που συνεχώς αναπτύσσεται και εξελίσσεται.
9. Τα μέλη της ομάδας βρίσκονται σε συνεχή επαφή με εβδομαδιαίες συναντήσεις. Τι επιδιώκετε μέσα από αυτές;
Κάθε εβδομάδα και για όλη την χρονιά πραγματοποιείται ένας βασικός κύκλος μαθημάτων στα νέα μέλη, παράλληλα με τις συναντήσεις που αφορούν παλιά και νέα μέλη και σκοπό έχουν την επικοινωνία και την επαφή με άξονα την φωτογραφία. Παρουσιάζονται οι δουλειές των μελών και γίνεται συζήτηση γύρω απ’ αυτές και κάποιες φορές ορισμένοι αναλαμβάνουν να παρουσιάσουν έναν άλλο φωτογράφο. Επίσης καταθέτονται προβλήματα και δυσκολίες που έχουν κάποιοι και η ομάδα καλείται να τα λύσει. Τέλος οργανώνουμε και σχεδιάζουμε τις επόμενες εκθέσεις μας και άλλες διοργανώσεις.
10. Ποια είναι τα μελλοντικά σχέδια της ομάδας; (άμεσα κι έμμεσα)
Η φετινή διοργάνωση μας έχει ενθουσιάσει και θα προσπαθήσουμε να την αναπτύξουμε και να την καθιερώσουμε για κάθε χρόνο. Επίσης με πρόταση του αντιπρόσωπου της Φωτογραφικής Λέσχης Λάρισας, σκεφτόμαστε να πραγματοποιήσουμε μια σειρά παράλληλων εκδηλώσεων, που θα πραγματοποιούνται και σε άλλες πόλεις, από τις τοπικές φωτογραφικές ομάδες, επεκτείνοντας σταδιακά σε όλη την χώρα μια κοινή φωτογραφική διοργάνωση την ίδια περίοδο.
|